SPRINGEN MET VISLUIS

 

Iedere rechtgeaarde karpervisser wordt gegrepen door het fenomeen van springende karpers. Het is niet alleen een wonderschoon gezicht, zo’n uit het water loskomende kolos, het spreekt ook tot de verbeelding. Vooral de enorme klappen in de stille nachtelijke uren werken op het gemoed. Hoe zwaarder de dreun van de terugvallende vis, hoe groter de karper is, toch!

In de KSN-Rotary Letter van de Karper 50 is heel wat geschreven over springende karpers. Heel in het kort komt het hier op neer. Karpers springen voor de lol. Of ze springen omdat het iets met hun aasgedrag te maken heeft. Of ze springen om parasieten kwijt te raken. Op het laatste wil ik wat dieper ingaan.

Zowel Robert Paul Naeff als Wytze Tjoelker maken melding van karpers die langs de bodem en/of obstakels schuren om huidparasieten kwijt te raken. Vervolgens schieten deze karpers omhoog het water uit. “Hee, een springende vis,” roept een verstokte hengelaar. Vaak duiken deze vissen weer naar de bodem om de act te herhalen. Heel doeltreffend omschrijft Robert Paul het als het maken van loopings. In de diverse aquaria die ik heb gehad, heb ik dit gedrag meermaals kunnen aanschouwen.

Echter, de vissen die dit gedrag vertoonden, hadden meestal geen met het blote oog zichtbare huidparasieten als bijvoorbeeld ankerwormen of visluizen. Bovendien had ik in het wild nog nooit een karper gevangen die onder de parasieten zat. Ik ben wel eens voorntjes tegengekomen die grote open wonden hadden, bezaaid met visluizen. Of heb verzwakte snoekjes gevangen, magere scharminkels vaak met wonden, die bedekt waren met visluizen. Maar een karper met parasieten, nog nooit. Dus hoe zit dat nou met dat schuren en springen? Gaat het om andere parasieten? Heeft het iets met een geďrriteerde slijmhuid te maken? Want het schuurgedrag komt wel degelijk, ook in het wild, voor.

Ook het omgekeerde komt voor. Een springende vis die naar de bodem duikt en vervolgens een gigantisch bellenspoor maakt door met zijn lichaam door de modder te schuiven. Proeft / verkent zo’n vis met zijn buik een groot gedeelte van de bodem op voedsel?

Op een gegeven moment maak ik aan het Hoefijzer een praatje met Marc Muller. Zijn vangsten zijn, zoals ik van hem gewend ben, uitstekend. Hij vertelt me ook dat de karpers zo ontzettend veel springen, veel meer dan dat hij gewend is op dit water. Mark vertelt echter niets over visluizen.

Op een goede dag besluit ik met vismaat Floris de karpers te gaan oogsten die verslaafd zijn geraakt aan de Bonzo’s. Vanaf september tot begin oktober vangen we zeer regelmatig karper. Opvallend, alle karpers zaten onder de visluizen!!!! De een had er wat meer dan de ander, maar die enge beestjes zaten er wel degelijk. Wat Mark had geconstateerd, dat de vissen zoveel sprongen, kan ik alleen maar bevestigen. Niet alleen als ik aan het vissen was. Ook op mijn ronden, wanneer ik de watervogels en libellen aan het tellen en inventariseren was, zag ik veel springende vissen. Meer dan de jaren ervoor. Het enige bewijs, echter, dat ik daarvoor kan aanvoeren is mijn jarenlange ervaring.

Ik ben ervan overtuigd geraakt dat er op het Hoefijzer een relatie bestaat tussen het vele springen van de karpers afgelopen jaar en de visluizen uitbraak. Daarbij moet wel worden opgemerkt dat er op dit water nog nooit zoveel karpers zijn gevangen als juist in 1998. Misschien hebben de vissen dit jaar buitengewoon fanatiek geaasd en is een gedeelte van de toename van springende vissen hieruit te verklaren. Ik houd het echter op de visluizen.

Rest mij de vraag: Waar komen die luizen in enen vandaan? Het Hoefijzer is zover ik weet een kerngezond water. Er wordt geen vis in uitgezet en kent op de karpers na een “natuurlijke” visstand. Er is geen overbezetting van welke vissoort dan ook. In mijn zwaar overbezette aquarium kregen de vissen af en toe eens te maken met parasieten als ze levend voer uit de sloot hadden gekregen. De parasieten vonden hun tafeltje gedekt. Maar een uitbraak onder gezonde vissen op een gezond water, ik heb er geen verklaring voor. Misschien een van jullie?

Vragen:

-                     Zijn er vissers die in tegenstelling tot mij, wel regelmatig karpers met huidparasieten vangen?

-                     Wat zou een oorzaak kunnen zijn van de uitbraak van visluis op mijn water het Hoefijzer?

De vissen oogden niet verzwakt en zijn zoals ze al jaren doen gewoon zwaarder geworden. Volgens mij is de conditie van de vissen goed.

 

Tonny Buijs